Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε στις 12 Ιανουαρίου 2026 σημαντικές αλλαγές για την αναθεώρηση των δικαιωμάτων των επιβατών στις αεροπορικές μετακινήσεις, διατηρώντας το ισχύον πλαίσιο προστασίας από το 2004 αλλά εισάγοντας και πρακτικές βελτιώσεις υπέρ των ταξιδιωτών.

Η μεταρρύθμιση εστιάζει στη βελτίωση της αντιμετώπισης καθυστερήσεων, ακυρώσεων και περιπτώσεων άρνησης επιβίβασης — τα σημεία όπου εμφανίζεται συνήθως η μεγαλύτερη δυσαρέσκεια των επιβατών.

Οι ευρωβουλευτές απορρίπτουν την προσπάθεια των υπουργών της ΕΕ να περιορίσουν τα δικαιώματα των επιβατών αεροπορικών μεταφορών. Θέλουν να διατηρήσουν το δικαίωμα των επιβατών αεροπορικών μεταφορών να λάβουν επιστροφή χρημάτων ή να μεταφερθούν με άλλη πτήση και να ζητήσουν αποζημίωση σε περίπτωση καθυστέρησης της πτήσης τους για περισσότερο από τρεις ώρες, ακύρωσης της πτήσης ή άρνησης επιβίβασης (η θέση του Συμβουλίου είναι ότι η αποζημίωση πρέπει να ισχύει μόνο μετά από καθυστέρηση τεσσάρων έως έξι ωρών, ανάλογα με την απόσταση της πτήσης).

Επίσης, οι ευρωβουλευτές αντιτίθενται στη μείωση των υφιστάμενων ποσών αποζημίωσης για διαταραχές των πτήσεων και προτείνουν να καθοριστούν μεταξύ 300 και 600 ευρώ, ανάλογα με την απόσταση της πτήσης (το Συμβούλιο επιθυμεί να καθορίσει την αποζημίωση μεταξύ 300 και 500 ευρώ).

Η αρμόδια επιτροπή αναγνωρίζει ότι η ευθύνη των αεροπορικών εταιρειών για διαταραχές στις πτήσεις θα πρέπει να περιορίζεται σε καταστάσεις που βρίσκονται υπό τον έλεγχό τους. Ως εκ τούτου, το σχέδιο θέσης επικαιροποιεί τον κατάλογο των έκτακτων περιστάσεων που θα απαλλάσσουν τις αεροπορικές εταιρείες από την υποχρέωση καταβολής αποζημίωσης, όπως φυσικές καταστροφές, πόλεμος, καιρικές συνθήκες ή απρόβλεπτες εργατικές διαμάχες που επηρεάζουν τον αερομεταφορέα, το αεροδρόμιο ή τον πάροχο υπηρεσιών αεροναυτιλίας. Οι ευρωβουλευτές επιθυμούν ο κατάλογος αυτός να είναι εξαντλητικός και ζητούν από την Επιτροπή να τον επικαιροποιεί.

Οι ευρωβουλευτές προσθέτουν ότι η υποχρέωση παροχής αναψυκτικών στους εγκλωβισμένους επιβάτες κάθε δύο ώρες αναμονής μετά την αρχική ώρα αναχώρησης, ενός γεύματος μετά από τρεις ώρες και διανυκτέρευσης για μέγιστο διάστημα τριών διανυκτερεύσεων σε περίπτωση μεγάλης καθυστέρησης, θα πρέπει να παραμείνει σε όλες τις περιπτώσεις. Το όριο των τριών διανυκτερεύσεων θα προσφέρει στις αεροπορικές εταιρείες μεγαλύτερη προβλεψιμότητα και θα τις απαλλάξει από αδικαιολόγητα οικονομικά έξοδα, αντικαθιστώντας μια κατάσταση όπου δεν υπάρχει σαφές ανώτατο όριο και οι αερομεταφορείς μπορεί να εκτεθούν σε απεριόριστα έξοδα διαμονής σε έκτακτες περιστάσεις.

Ενίσχυση της προστασίας των ταξιδιωτών

Οι ευρωβουλευτές επιμένουν ότι οι επιβάτες πρέπει να λαμβάνουν σαφείς και έγκαιρες πληροφορίες σχετικά με τις διαδικασίες αποσκευών. Υποστηρίζουν το δικαίωμα να μεταφέρουν επί του σκάφους, χωρίς επιπλέον κόστος, ένα προσωπικό αντικείμενο, όπως τσάντα χειρός, σακίδιο ή φορητό υπολογιστή, καθώς και μία μικρή χειραποσκευή με μέγιστες διαστάσεις 100 cm (συνδυασμένο μήκος, πλάτος και ύψος) και βάρος που δεν υπερβαίνει τα 7 kg.

Οι ευρωβουλευτές επιθυμούν, επίσης, να καταργηθούν οι πρόσθετες χρεώσεις που ορισμένοι ταξιδιώτες υποχρεούνται να καταβάλλουν, για παράδειγμα για τη διόρθωση ορθογραφικών λαθών στο όνομα του επιβάτη ή για το check-in. Οι επιβάτες θα πρέπει, επιπλέον, να διατηρήσουν το δικαίωμα να επιλέγουν μεταξύ ψηφιακής και έντυπης κάρτας επιβίβασης.

Ευάλωτοι επιβάτες

Η Επιτροπή Μεταφορών και Τουρισμού δίνει ιδιαίτερη προσοχή στους επιβάτες με αναπηρία ή μειωμένη κινητικότητα, καθώς και στα παιδιά, υπογραμμίζοντας τη δέσμευση της ΕΕ για την ένταξη, την προσβασιμότητα και την κοινωνική ευθύνη, καθώς και την ανάγκη να διασφαλιστεί ότι όλοι οι επιβάτες ταξιδεύουν με αξιοπρέπεια.

Σύμφωνα με το σχέδιο κανονισμού, οι εν λόγω επιβάτες θα πρέπει να έχουν δικαίωμα αποζημίωσης, αναδρομολόγησης και παροχής βοήθειας από τις αεροπορικές εταιρείες, εάν χάσουν την πτήση τους λόγω αδυναμίας του αεροδρομίου να τους βοηθήσει να φτάσουν στην πύλη εγκαίρως. Οι επιβάτες με μειωμένη κινητικότητα, οι έγκυες γυναίκες, τα βρέφη και τα παιδιά σε καροτσάκι με συνοδό θα πρέπει να έχουν προτεραιότητα κατά την επιβίβαση, ενώ οι συνοδοί θα πρέπει να κάθονται σε παρακείμενη θέση χωρίς να καταβάλλουν επιπλέον χρέωση, τονίζουν οι ευρωβουλευτές.

Ταχύτερη και απλούστερη αποζημίωση

Οι ευρωβουλευτές επιθυμούν την χρήση προπληρωμένων εντύπων για αιτήσεις αποζημίωσης και επιστροφής χρημάτων, προκειμένου να απλοποιηθεί η διαδικασία διεκπεραίωσης των αιτήσεων και να βοηθηθούν οι επιβάτες και οι αεροπορικές εταιρείες να αποφύγουν τις εταιρείες διεκπεραίωσης αιτήσεων. Σύμφωνα με το σχέδιο κανονισμού, οι αερομεταφορείς θα πρέπει να αποστέλλουν στους επιβάτες που αντιμετωπίζουν διαταραχές στο ταξίδι τους (ακυρώσεις ή καθυστερήσεις) ένα προπληρωμένο έντυπο εντός 48 ωρών από τη διαταραχή (η θέση του Συμβουλίου απαιτεί προπληρωμένο έντυπο μόνο μετά από ακύρωση, όχι μετά από μεγάλες καθυστερήσεις). Οι ταξιδιώτες θα έχουν ένα έτος για να υποβάλουν αίτηση αποζημίωσης.

Αντιδράσεις από τον κλάδο

Η απόφαση προκάλεσε σφοδρές αντιδράσεις από τις αεροπορικές ενώσεις IATA, Airlines for Europe (A4E) και ERA, που σε κοινή τους ανακοίνωση εξέφρασαν «βαθιά ανησυχία». Υποστηρίζουν ότι τα μέτρα θα αυξήσουν τα εισιτήρια, θα περιορίσουν τις επιλογές των καταναλωτών και θα πλήξουν την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής αεροπορίας.